• Chiara Isert

Spotify geeft luisteraars wat ze voelen - nu meer dan ooit!

Wie kent het niet? Je hebt liefdesverdriet, nét die baan niet gekregen of voelt je vandaag gewoon helemaal niet op je gemak? Of misschien heb je wel wat motivatie nodig? Kies er een passend nummer bij! Hiervan is Spotify al sinds een paar jaar op de hoogte. Spotify heeft jaren geleden al de functie ‘genres en stemmingen’ waarmee gebruikers een playlist kunnen kiezen die bij hun persoonlijke stemming past. Een playlist voor thuis, voor op je werk, voor onder de douche, voor ’s ochtends of ’s avonds… Hier vinden gebruikers alles wat ze nodig hebben. Maar straks gaat Spotify echter nog een stap verder: Spotify heeft namelijk een patent gekregen, dat in 2018 is aangevraagd, voor een spraaktechnologie die emoties van gebruikers waarneemt. Wat doet deze nieuwe technologie en wat betekent het gebruik van de spraaktechnologie voor de privacy van gebruikers? In deze blog beantwoord ik al je vragen. Wat doet de nieuwe spraaktechnologie?

Door middel van spraakherkenning en -analyse kunnen dus gepersonaliseerde aanbevelingen voor elke luisteraar worden samengesteld. Niet jij maar Spotify zal dan liedjes op basis van je gevoelens kunnen kiezen. Het ritme en de toonhoogte van iemands stem geven aanwijzingen over hoe de gebruiker zich voelt. Vervolgens stelt Spotify muziek voor die bij de stemming en de sociale omgeving van de gebruiker past. Dat heeft zeker voordelen. Het bespaart enorm veel tijd die je normaal gesproken aan je zoektocht naar de perfecte playlist besteedt. Er zitten echter ook haken en ogen aan. Het zou met name betekenen dat Spotify inzicht in je emoties en dus in je dagelijks leven kan krijgen. Naast het herkennen van emoties verzamelt de technologie ook informatie over het geslacht, de leeftijd en de omgeving van de gebruiker.

Wat betekent dit voor de privacy van gebruikers?

Nu zou je kunnen zeggen dat we tegenwoordig allemaal in de gaten worden gehouden en ons hele (digitale) leven voor iedereen op internet te vinden is. Het internet vergeet nooit, zegt men. Bijna iedereen ruilt tegenwoordig immers zijn privacy in voor informatie. Zo zijn er cookies, filter bubbles, gepersonaliseerde reclame, etc. Het valt makkelijk te achterhalen dat je je kleren in de webwinkel van Zara koopt en dat je in je vrije tijd hardloopt of dat je rechten studeert. Je ziet regelmatig reclame voorbij komen waarin kleren van Zara worden aangeprezen of een app voor hardlopers. Maar stel dat iemand continu op de hoogte is van je emoties en daar ook gebruik van maakt. Misschien kun je er zelfs bepaalde gewoontes in terug zien. Bijvoorbeeld dat je meer koopt of bepaalde producten koopt wanneer je verdrietig bent. Waarschijnlijk zou je dit een grotere inbreuk vinden dan wanneer iemand weet wat voor kleren je mooi vindt. Privacy is hier dus zeker aan de orde.

Hoe zit dat dan met de AVG? Het is dus duidelijk dat, wanneer Spotify de spraakherkenningstechnologie zal gebruiken, de AVG enkele vragen zal doen rijzen. Het verwerken van persoonsgegevens mag op grond van de AVG niet zonder juridische grondslag. Zo zal er in dit geval waarschijnlijk toestemming worden gevraagd. Dit kan bijvoorbeeld door middel van een wijziging van de algemene voorwaarden waarmee de gebruiker moet instemmen om de app verder te kunnen gebruiken. Maar wat is de toestemming waard, als het alternatief is dat je Spotify niet mag blijven gebruiken? Daarnaast gaat het in dit geval ook nog om bijzondere persoonsgegevens. De verwerking van bijzondere persoonsgegevens, waaronder medische gegevens en aldus ook emoties, is in beginsel niet toegestaan. Er gelden enkele uitzonderingen zoals uitdrukkelijke toestemming of noodzakelijke verwerking, maar dit wordt niet snel aangenomen. Het zal dus nogal lastig zijn om de spraaktechnologie te kunnen gebruiken. Ook zal er nog onderscheid worden gemaakt tussen de Verenigde Staten, waar de AVG niet van toepassing is, en Europa.


Conclusie

De bestaande functies die het voor gebruikers mogelijk maken om afhankelijk van hun stemming een bepaalde soort muziek te kiezen, hebben een positief effect gehad. Nu is het maar de vraag of meer dan 300 miljoen gebruikers bereid zijn om gevoelige informatie in te ruilen voor meer inzicht in hun muzieksmaak. Zullen ze überhaupt een keuze hebben? Of je nou voor of tegen bent, we kunnen ons er niet tegen weren. We hebben een tijdperk bereikt waarin onze muzikale ervaringen (kunnen) worden gecreëerd - of op zijn minst samengesteld - door kunstmatige intelligentie.